0

زیورآلات و جواهر هنر و کلکسیون
متریال.قطعات.ابزار پوشاک و اکسسوری
سبک زندگی
سرگرمی و مشغولیات
عروسی مجله نیک زی هندبوک فروش

نیک زی | نمکدان‌هایی متفاوت به شیوه بلوچی





نان و نمک در فرهنگ ایرانیان جایگاه ویژه‌ای دارد؛ شکرگزاری، حق‌شناسی، جوانمردی و مهمان‌نوازی از جمله صفاتی است که برای نان و نمک قائل می‌شوند. به همین دلیل، نان و نمک یکی از قسم‌هایی است که مردم به آن متوسل می‌شوند.

به گزارش ایسنا، در فرهنگ ایرانیان، عبارت ((نمک‌شناس)) به افراد حق‌شناس گفته می‌شود و افرادی که نمک کسی را خورده و حق نمک را به جا نیاورده‌اند، به ((خوردن نمک و شکستن نمکدان)) متهم می‌شوند. نمکدان‌ها محفظه‌ای برای نگهداری و حمل نمک بوده که بیشتر برای چوپان‌ها بافته می‌شدند تا نمک مورد نیاز خود را همراه داشته باشند. نمکدان‌ها به‌صورت دست‌بافته‌ها در نقاط مختلف ایران با توجه به موقعیت جغرافیایی بافته می‌شد و مورد استفاده قرار می‌گرفت. امروزه نمکدان به ابزاری گفته می‌شود که سر سفره آورده می‌شود.

پرویز تناولی - مجسمه‌ساز، نقاش و پژوهشگر - در کتاب ((نمکدان؛ دست‌بافته‌های عشایری و روستایی ایران)) درباره نمکدان‌های بلوچ آورده است: بخش بزرگی از زمین‌های خشک جنوب شرقی ایران، سرزمین بلوچ‌هاست. بلوچ‌ها از اقوام ایرانی‌الاصل‌اند و از دیرباز در استان سیستان و بلوچستان سکونت دارند. بلوچ‌های خراسان توسط نادرشاه از سرزمین‌های اجدادی خود به خراسان کوچانده شدند. تأثیراتی که همسایگان بر این بلوچ‌ها گذاشتند، بعدها موجب پیدایش فرش‌های بی‌نظیری شد

به‌طور کلی، کار بافندگی بین بلوچ‌های خراسان به‌مراتب بیشتر از بلوچ‌های مناطق جنوبی است. این امر، بویژه درباره فرش‌های پُرزباف‌شان صدق می‌کند. به استثنای زابل که در کار پُرزبافی سهمی دارد که البته امروزه روبه کاهش است، در مناطق دیگر بلوچستان بافته‌های پُرزدار رواج ندارد و قطعات تخت‌باف آن نیز در مقایسه با تخت‌بافی بلوچ‌های خراسان اندک است.

دست‌بافته‌های بلوچ‌های خراسان را نمی‌توان از تأثیر همسایگان آن‌ها از جمله کُردها و افشارهای خراسان و ترکمن‌ها نادیده گرفت؛ اما با وجود این تأثیرات، بافته‌های آن‌ها مقام والایی در فرش‌بافی خراسان دارد. خلوص و صفایی که در بافته‌های بلوچی به کار رفته، هر بیننده را به تحسین و تعمیق وا می‌دارد. ترکیب‌بندی‌های ساده منقش به نگاره‌های گیاه گونه‌ای که به نهایت خلوص رسیده، همراه با رنگ‌هایی چند که عمدتا تیره و خاک‌فام‌اند، به فرش‌های آن‌ها عمق و معنای خاصی بخشیده است.

درباره رنگ‌بندی‌ بلوچ‌ها می‌توان سخن بسیاری گفت، فلسفه رنگ‌بندی دست‌بافته‌های عشایر گفتنی است. این عقیده را که رنگ‌های تیره فرش‌های بلوچی به‌علت عدم دسترسی آن‌ها به رنگ‌های روشن و شفاف است، نمی‌توان پذیرفت، زیرا عملا آن‌ها نشان داده‌اند که قادر به تولید رنگ‌های روشن و تند، مانند زرد، نارنجی، سبز و قرمز هستند؛ اما از این رنگ‌ها همچون لکه‌ها و نقطه‌هایی ناچیزی در کار خود استفاده می‌کنند. به‌کارگیری رنگ‌های تیره و همگن و کنار هم گذاشتن آن‌ها، از نوعی طریقت فکری ریشه می‌گیرد و آن ((حجاب رنگ)) است.


نمکدان بلوچ سیستان نیک زی


بر رنگ حجاب گذاشتن نیز از تواضع و خاکساری است. انگار چنین رنگ‌هایی دردم به چشم نمی‌آیند و از دیده ظاهربینان پنهان می‌مانند، اما خبرگان و دوراندیشان بسیاری را شیفته خود می‌سازند. تعداد نمکدان‌های بلوچ بسیار است و نباید کمتر از تولید لُرها و افشارهای کرمان باشد. بیشتر این نمکدان‌ها به دست بلوچ‌های خراسان بافته شده است.

ابعاد نمکدان‌های بلوچی متوسط و تقریبا همه به یک اندازه‌ هستند. ساختار بیشتر نمکدان‌های آن‌ها تخت‌باف و از ترکیب گلیم و پودِ جایگزین به‌وجود آمده است. بلوچ‌های خراسان تعداد قابل توجهی هم نمکدان پیچ‌بافی‌شده بافته‌اند. نمکدان‌های پُرزباف بلوچی به نسبت نمکدان‌های تخت‌باف‌شان، همچنین نمکدان‌هایی که از ترکیب پُرزباف و تخت‌باف به‌وجود آمده، کمتر است. مصالح این نمکدان‌ها تماما پشم است. گاهی مقدار ناچیزی ابریشم یا نخ در برخی از آن‌ها کار شده. کناره نمکدان‌های بلوچی از موی بُز و به رنگ قهوه‌ای سیر یا مشکی پیچیده شده است.

گلیم‌بافی در شرق ایران رواج ندارد، اما به جای آن ترکیب از گلیم و پودِ جایگزین و یا گلیم و پود برجسته و یا گلیم و پیچ‌بافی که به همه آن‌ها ((پالاس)) می‌گویند، رایج است. ترکیب‌بندی این نمکدان‌ها و رنگ‌های آن‌ها نیز جالب است.

طوایف ((جان بگی)) اطراف خواف و قائنات نیز مهارت خاصی در استفاده از ساختارهای مختلف بافندگی دارند و در پیچ‌بافی سلیقه زیادی به خرج می‌دهند. از ویژگی‌های پیچ‌بافی این طوایف به کار گرفتن رنگ‌های تیره در کنار هم است که در نگاه اول به چشم نمی‌آید، اما با کمی دقت، ‌ظرافت و زیبایی خود را نشان می‌دهند. بلوچ‌های این منطقه از ساختار پیچ‌بافی برای پوشش تمام سطوح بافت استفاده نمی‌کنند، بلکه آن را مانند نوارهایی باریک در فاصله بین راه‌ها یا در حاشیه‌ها و گه‌گاه در نگاره‌هایی روی زمینه گلیم‌باف به کار می‌برند.

دسته‌هایی از بلوچ‌های اطراف تربت جام و تایباد خود را از احفاد تیمورلنگ می‌دانند و تیموری لقب گرفته‌اند. فرش‌های پرزدار این منطقه از مرغوبیت زیادی برخوردار است و در سال‌های اخیر شهرت زیادی کسب کرده است. طوایف سالارخانی نیز در زمره بهترین بافندگان بلوچی هستند.




نمکدان بلوچ خراسان قوم سالارخانی

نمکدان بلوچ خراسان قوم سالارخانی


استفاده از رنگ‌های روشن و تند در نمکدان‌های بلوچ نیک زی

استفاده از رنگ‌های روشن و تند در نمکدان‌های بلوچ




گــــرد آوری : نیکـــــ زی

https://t.me/neekzee

منبع : ایسنا



  نیک زی |  نمکدان‌هایی متفاوت به شیوه بلوچی
پنجشنبه 26 اسفند 1395 - 13:47:16 375 آخرین بازدید : دوشنبه 30 دی 1398 - 19:14:20 0
*
*

عضویت در خبرنامه

از آخرین اخبار ، تخفیف ها ، محصولات و پیشنهاد های ویژه ما با خبر شوید

مجسمه‌های جمشید مرادیان و شاگردانش در فرهنگسرای ابن سینا

نیک زی | حمایت داریوش مهرجویی از مسعود کیمیایی

«سد معبر» در جریان‌ جدید بیست و دومین جشنواره فیلم بوسان

اظهارات جدید حامد بهداد درباره کیمیایی ، مشایخی و کیارستمی

قیمت هنگفتی که در حراج نسخه چاپ اول «هری پاتر» رقم خورد

جایزه یک عمر دستاورد هنری برای بازیگر نقش «چرچیل»

چهارمین جشنواره تولیدات رسانه ملی برندگانش را شناخت

اعتقاد عملی پل نیومن به تساوی جنسیتی به روایت سوزان ساراندون

بالاخره «خانه تنبور» با حضور بزرگان موسيقي ايران در دالاهو افتتاح شد

«لئوناردو دی‌کاپریو» گزینه ی مورد علاقه برادران وانر برای ایفای نقش «جوکر» «مارتین اسکورسیزی»

جایزه بهترین فیلم بلند مستند آمستردام به صربستانی ها رسید

هنرمندان مهمان تحت تاثیر زلزله تهران/ هنوز قلب آذربایجان زخم است

«خاطرات خفته» تازه‌ترین رمان پاتریک مودیانو برنده نوبل در ایران

نیک زی | لیرشاه پایان یک تریلوژی نیست

لغو کنسرت بنیامین بهادری در اعتراض به جلوگیری از حضور نوازندگانِ زن

نیک زی | ترافیک نمایشگاه آثار هنری در گالری‌ها

اکران فیلم اکشن «آنگ لی» با بازی «ویل اسمیت»

اسب‌های هوشنگ سیحون برای مدتی در خانه صفوی اصفهان آرام گرفتند

کلاهبرداری با استفاده از نام مجری سرشناس

موزه استاد صنعتی تنها موزه‌ای است که آثار آن، جا خوش کرده اند

فیلم کوتاه «طاقی» راهی جشنواره «تامپره» شد

«قصه‌ اساطیر» پژوهشی علمی درباره «هزار و یک شب» منتشر شد

نیک زی | «زنان و زمان» میترا بابایی در گالری فردا روی دیوار می رود

نیک زی | گرافيتى طراحى شده بر ديوار خرابه هاى ساختمان پلاسكو

پیشنهادهایی برای گالری‌گردی در هفته سوم فروردین

نیک زی | نمایش «تو با کدام باد میروی؟» به کارگردانی کمال هاشمی

نیک زی | امروز؛ اختتامیه پنجمین همایش «10 روز با عکاسان»

داوران کلکته به «کوپال» رای دادند

نمایشگاه علیرضا اسپهبد با حضور مجابی و دولت آبادی افتتاح شد

همدردی (( محسن تنابنده )) با زلزله‌زدگان کرمانشاه

سورپـرایـزهای «اپل» در مراسم رونمایی از محصولات جدید آیفون در سالن تئاتر «استیو جابز» در اپل پارک

دارنده لقب AFIAP آرتیست فیاپ : عکاسی پدیده ای علمی، صنعتی گسترده و هنری ماندگار

گپی با بانوی تُرک در سایه‌ کاشی‌های هفت‌رنگ و آواز شجریان

نیک زی | چرا هزینه‌ها و آمار فروش محصولات هنری اعلام نمی‌شود؟

چه خبر از تئاتر و سینما

مهناز افشار از شروع ثبت نام مدرسه سینمایی صابر ابر خبر داد

استقبال گسترده تماشاگران ، تمدید نمایش «آنا کارنینا» در پردیس تئاتر شهرزاد را رقم زد

نیک زی | «قدم زدن» توماس برنهارد در بازار کتاب

یاد طنزپرداز غریب ((ابوالفضل زرویی نصرآباد)) شاد باد

توزیع آخرین قسمت فصل دوم سریال «شهرزاد» هفته آینده

ناصر چشم‌آذر درگذشت

نیک زی | حضور «پنه لوپه کروز» و «خاویر باردم» در فیلم جدید فرهادی

شش نویسنده راه‌یافته به مرحله نهایی جایزه «من بوکر» چه کسانی هستند

آخرین اخبار از «زنانی که با گرگها دویده‌اند» لعیا زنگنه

نیک زی | آثاری از دوره‌های مختلف کاری ناصر اویسی در موزه هنرهای معاصر

«برادرم خسرو» با بازی شهاب حسینی از مرز دو میلیارد تومان گذشت

پیام های حیدریان و رضاداد در رسای درگذشت «حبیب‌الله کاسه‌ساز»

نیک زی | هنر ایران برای صلح روی دیوار سازمان ملل رفت

معرفی برنده جایزه 30 میلیونی ویستا

نیک زی | برگزاری نمایشگاهی با محوریت حمایت از حیات وحش